Tamošiūnaitė, Edita

CEL NAUKOWY: Ukazanie specyfiki współpracy z rodzicami w edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej w Polsce i na Litwie oraz wyzwań związanych ze zmianą tradycyjnego postrzegania roli rodziców; podkreślenie ich potencjału we wspieraniu rozwoju dziecka, odwołując się do koncepcji partnerstwa i towarzyszenia w rozwoju jako inspiracji do budowania kultury organizacji, w której współpraca jest wartością priorytetową. PROBLEM I METODY BADAWCZE: Problem badawczy dotyczy specyfiki współpracy nauczycieli z rodzicami w edukacji przedszkolnej i wczesnoszkolnej w Polsce i na Litwie. Zastosowano analizę podstaw prawnych, literatury przedmiotu oraz przegląd i interpretację wyników wybranych badań z obu krajów, które zestawiono i poddano krytycznej refleksji w kontekście kultury organizacyjnej. PROCES WYWODU: Ukazano partnerstwo edukacyjne i towarzyszenie w rozwoju jako model współpracy z rodzicami wobec rosnącej złożoności problemów dydaktycznowychowawczych. Analizę osadzono w perspektywie międzynarodowej, odwołując się do wyników PISA (2022), pod-kreślających współpracę z rodzicami jako czynnik różnicujący osiągnięcia i poczucie dobrostanu uczniów. Opisano także podstawy prawne współpracy z rodzicami oraz wybrane badania tej problematyki w obu krajach. WYNIKI ANALIZY NAUKOWEJ: Ukazano rozbieżności między prawnym założeniem partnerstwa a praktyką oraz przykłady partnerstwa warte upowszechnienia. WNIOSKI, REKOMENDACJE I APLIKACYJNE ZNACZENIE WPŁYWU BADAŃ: Wobec rosnących wyzwań dydaktyczno-wychowawczych kluczowe jest pogłębianie refleksji nad uwarunkowaniami współpracy z rodzicami oraz wzmacnianie partnerstwa na wielu płaszczyznach. Oparcie współpracy na koncepcji partnerstwa buduje współodpowiedzialność za jakość edukacji oraz trwałe zmiany w kulturze szkoły/przedszkola. Nadanie relacjom z rodzicami rangi priorytetu od początku edukacji sprzyja ich długofalowemu zaangażowaniu.

Celem artykułu jest opisanie charakteru i znaczenia procesu budowania i wdrażania organizacji uczącej się w placówce wychowania przedszkolnego; przedstawienie strategii współpracy sieciowej jako dostępu do działań zarządczych, pozwalającej na refleksjonowanie nad informacjami zwrotnymi od rodziców na temat wskaźników jakości działalności placówki wychowania przedszkolnego oraz ujawnienie ich oczekiwań. Do badania wybrano ilościową strategię badawczą. Omówiono wyniki badania ilościowego dotyczącego doświadczeń rodziców w zakresie jakości usług edukacyjnych i ich zgodności z oczekiwaniami. Dane z badania pozwalają stwierdzić, że placówki wychowania przedszkolnego jako organizacje uczące się funkcjonują jakościowo z punktu widzenia rodziców, a rola interakcji rodziców w rozwoju spójnego systemu zarządzania jakością placówki edukacyjnej jest uznawana i wspierana. Rodzice uczestniczą w podejmowaniu decyzji dotyczących jakości procesu wychowania przedszkolnego, dążąc do pozytywnej socjalizacji dziecka w placówce.